Οι περισσότεροι από εμάς έχουμε συνδέσει έναν αγώνα ποδοσφαίρου ή μπάσκετ με τη φωνή που τον συνοδεύει. Ο σχολιασμός είναι βασικό κομμάτι της παρακολούθησης ενός ματς, αφού επηρεάζει τον ρυθμό και γενικά τον τρόπο που ζούμε κάθε φάση του παιχνιδιού.

Ο τρόπος που περιγράφεται ένας αγώνας μπορεί να το κάνει πιο συναρπαστικό ή απλώς αδιάφορο. Οι σχολιαστές δεν μεταφέρουν μόνο τα γεγονότα, αλλά προσθέτουν συναίσθημα και ερμηνεία. Πόσο όμως επηρεάζει ο sportscaster τον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβάνεται κάποιος έναν αγώνα;

Η δύναμη της φωνής και της αφήγησης

Ο σχολιαστής έχει τη δύναμη να αυξήσει ή να μειώσει την ένταση ενός αγώνα χωρίς να αλλάξει τίποτα μέσα στο γήπεδο. Με τον τόνο της φωνής του, τον ρυθμό της περιγραφής και τις λέξεις που επιλέγει να χρησιμοποιήσει σε κάθε φάση, καθοδηγεί το συναίσθημα όσων παρακολουθούν. Όταν υπάρχει πάθος και ένταση στην αφήγηση, ακόμη και μια απλή φάση μοιάζει πιο σημαντική από ότι είναι στην πραγματικότητα.

Αντίθετα, ένας πιο ουδέτερος σχολιασμός μπορεί να κάνει τον αγώνα να φαίνεται αδιάφορος ή χωρίς σημαντικές στιγμές. Η παρουσίαση δηλαδή λειτουργεί σαν «φίλτρο» στον εγκέφαλο. Δεν βλέπουμε μόνο τι συμβαίνει, αλλά το ερμηνεύουμε ανάλογα με τα όσα ακούμε. Έτσι, ο σχολιαστής γίνεται μέρος του παιχνιδιού, επηρεάζοντας άμεσα την εμπειρία ενός θεατή.

Δεν είναι άλλωστε τυχαίο που έχουμε κάποιες συγκεκριμένες φωνές στο μυαλό μας. Ποιος θα ξεχάσει την γεμάτη ένταση και πάθος περιγραφή του τελικού στο Eurobasket, όταν τελικά η Εθνική κατάφερε να κερδίσει τον αγώνα;

Πώς επηρεάζεται η άποψή μας από τον σχολιασμό των αγώνων;

Κατά τη διάρκεια ενός αγώνα, ο σχολιαστής δεν μεταδίδει απλώς τι συμβαίνει στο γήπεδο. Με τον τρόπο που μιλά για έναν παίκτη ή μια απόφαση του διαιτητή, επηρεάζει το πώς βλέπετε και εσείς οι ίδιοι τη φάση. Φράσεις όπως «πιέζει πολύ» ή «δεν είναι η μέρα του σήμερα», μπορούν να σας βάλουν σε συγκεκριμένη λογική, ακόμη κι αν η εικόνα δεν το δείχνει ξεκάθαρα.

Τις περισσότερες φορές μάλιστα, η συγκεκριμένη οπτική περνά υποσυνείδητα, χωρίς να το καταλάβετε. Ακούτε, βλέπετε και αρχίζετε να σκέφτεστε με τον ίδιο τρόπο. Έτσι, η εικόνα του αγώνα δεν διαμορφώνεται μόνο από όσα συμβαίνουν στο γήπεδο, αλλά και από τον τρόπο που αυτά περιγράφονται από τον εκφωνητή.

Ο ρόλος της πληροφορίας και των στατιστικών

Τα τελευταία χρόνια ο σχολιασμός δεν στηρίζεται μόνο στη φωνή του σχολιαστή και στην αίσθηση της στιγμής. Οι εκφωνητές έχουν πλέον στη διάθεσή τους εργαλεία και δεδομένα που τους βοηθούν να διαβάζουν καλύτερα το παιχνίδι και να το μεταφέρουν στον θεατή. Στατιστικά, προηγούμενες επιδόσεις, τάσεις αγώνων, expected goals και heatmaps μπαίνουν στην κουβέντα και δίνουν επιπλέον πληροφορία την ώρα του ματς.

Έτσι, όποιος παρακολουθεί δεν ακούει απλώς περιγραφή, αλλά παίρνει στοιχεία που τον βοηθούν να καταλάβει καλύτερα τα όσα συμβαίνουν μέσα στο γήπεδο. Η εικόνα συμπληρώνεται από δεδομένα, σχηματίζοντας μια πιο ολοκληρωμένη άποψη. Πολλοί, μάλιστα, συνδυάζουν όσα βλέπουν με πρόσθετη ενημέρωση και προγνωστικά στοιχήματος από αξιόπιστες πηγές του διαδικτύου, ώστε να έχουν πιο καλή εικόνα για τη ροή του κάθε παιχνιδιού.

Τελικά, πόσο επηρεάζει ο σχολιαστής ενός αγώνα;

Ο σχολιαστής ενός αγώνα παίζει μεγαλύτερο ρόλο απ’ όσο συνειδητοποιούμε. Με τον τρόπο που ανεβάζει ή χαμηλώνει την ένταση, δίνει βάρος σε φάσεις και επηρεάζει το πώς αντιλαμβανόμαστε τα όσα βλέπουμε. Ένας καλός σχολιασμός μπορεί να κρατήσει ζωντανό το ενδιαφέρον ακόμη και σε ένα μέτριο παιχνίδι. Ένας κακός μπορεί να «σβήσει» την ένταση ακόμη και σε ένα πολύ μεγάλο ματς.

Πλέον όμως, ως θεατής έχετε πρόσβαση σε πολύ περισσότερα δεδομένα και πληροφόρηση για να κρίνετε και μόνοι σας ένα παιχνίδι. Μπορεί ο σχολιασμός να παραμένει σημαντικός και να επηρεάζει σε πολύ μεγάλο βαθμό το πώς βιώνει ο καθένας μας έναν αγώνα, ωστόσο δεν είναι πλέον ο μοναδικός παράγοντας.